نمايش جزئيات
عنوان : زبان شناسی قضایی
تاريخ ثبت : ۲۲ فروردين ۱۳۸۸ ساعت ۳ و ۰۸ دقیقه
زبان شناسی قضایی
مهرزاد منصوری
یکی از میان رشته ای هایی که در سال های اخیر به میان رشته ای های زبان شناسی اضافه شده است ، زبان شناسی قضایی یا حقوقی می باشد. تلاش پژوهشگران در این میان رشته ای این است که بتوانند با یاری گرفتن از دانش زبان شناسی سرعت و دقت در کشف حقیقت که دادگاه ها و مجریان عدالت همیشه در پی آن بوده اند را بهبود بخشند. تاکنون بسیاری از رشته های دانش در این خصوص دین خود را به تحقق عدالت در جوامع بشری ادا نموده و در به کیفر رساندن جنایت کاران سهم بزرگی را داشته اند. به عنوان مثال در پزشکی و ژنتیک با مطالعه دی ان ای تنها بخشی از بدن از جمله مو می توان هویت افراد درگیر را مشخص نمود. در گذشته ساده ترین راه برای کشف حقیقت مطالعه اثر انگشت بوده است البته هنوز از این ابزار در بسیاری از موارد یاری گرفته می شود ، ولی به دلیل اینکه بزهکاران بخوبی از کارکرد این ابزار آگاهند و به سرعت می توانند به امحا آن به پردازند و یا در هنگام ارتکاب جنایت با پوشیدن دستکش مانع از برجا ماندن اثر انگشت شوند این ابزار در برخی موارد کارایی خود را از دست داده است.. در این وضعیت به میدان آمدن دانش زبان شناسی می تواند بسیار موثر باشد.
در بسیاری از بزهکاری هایی که در دنیای امروز صورت می گیرد ردی از زبان برجای می ماند. که با تجزیه و تحلیل دقیق آن می توان به صاحبان اثر را شناسایی کرد. یکی از این موارد تجزیه و تحلیل صداهایی است که از بزهکاران ضبط می شود. در برخی از بزهکاری ها از جمله آدم ربایی فردی با افراد مورد نظر تماس می گیرد و مبلغ زیادی را در خواست می کند ، یا اینکه افرادی را با تهدید وادار به پرداخت مبالغی یا انجام کاری می نماید . در چنین مواردی با تحلیل صدای ضبط شده می توان قاضی را در شناسایی مظنونین یاری کرد. یکی دیگر از مواردی که دانش زبان شناسی می تواند راهگشا باشد تحلیل متون زبانی برجای مانده است. خصوصا در مواردی که اختلاف به جایی می رسد که مظنونین افرادی با پیشینه زبانی متفاوت می باشند . در چنین مواردی با تجزیه و تحلیل مقایسه ای خطاهای زبانی صورت گرفته و یا نوع نگارش می توان در خصوص پیشینه زبانی حکم کرد. فرض کنید متن گفتاری یا نوشتاری به جا مانده از بزهکار به انگلیسی باشد. و مظنونین یکی با زبان مادری کره ای و دیگری عربی باشد. با تجزیه و تحلیل مقایسه ای می توان در این خصوص قاضی را یاری کرد.
یکی از مواردی که در دنیای صنعتی امروز بسیار مورد توجه است ، سوء استفاده از نام و عنوان شرکت ها می باشد. در چنین مواردی افراد سودجو با کپی برداری از بخشی از نام یک شرکت بسیار معتبر کالایی فاقد کیفیت لازم وارد بازار می نمایند. این کپی بداری ها معمولا به گونه ای می باشد که بر اساس قوانین نمی توان در خصوص آنها حکم نمود چرا که عنوان به کار گرفته شده دقیقا برابری نمی کند. در اینجا زبان شناس است که بر اساس میزان برابری که بر اساس خطای دید یا شنوایی این واژه ها یکی فرض می شود تعیین می کند و قاضی را در صدور حکم یاری می دهد.
لازم به یاد آور این نکته می باشد که در همه این موارد و موارد بسیاری دیگر زبان شناس به کمک قاضی می آید و امری را که بر قاضی مشتبه باشد روشن می کند ، نه اینکه زبان شناس در محکمه
می نشیند و حکم می کند. این نکته را نیز نباید فراموش کرد که تحلیل های زبان شناسی در این خصوص در بسیاری از موارد جنبه تکمیلی دارد. به این معنا که در کشف یک حقیقت اسناد مختلفی جمع آوری می گردد که هر کدام بسیار مهم می باشند و تحلیل زبان شناختی تنها یکی از این اسناد می تواند به حساب آید نه همه آن.
